Scenariusz zajęć warsztatowych dla nauczycieli kształcenia zintegrowanego opracowany przez Agatę Aleksandrowicz, Mieczysławę Bakaj i Ewę Mudę - nauczycielki ZSO nr 5 w Lublinie

TEMAT : Przygotowanie imprezy andrzejkowej w oparciu o metody pedagogiki zabawy

CEL GŁÓWNY : Wykorzystanie metod pedagogiki zabawy przy organizacji andrzejek klasowych.

CELE OPERACYJNE

Nauczyciel :

METODY PRACY:

Metody pedagogiki zabawy, elementy dramy

FORMY PRACY:

Zbiorowa, grupowa

ŚRODKI DYDAKTYCZNE:



Przebieg spotkania


1. Arkusze z poleceniami

Uczestnicy wchodząc do sali mają za zadanie wykonać zapisane polecenia:

2. Piosenka powitalna

Tekst:
Wszyscy są, witam was
Zaczynamy już czas!
Jestem ja, jesteś ty
Raz, dwa, trzy (2x)

Ustawienie:
Parami po obwodzie koła, twarzami do siebie ( powstaje koło zewnętrzne i wewnętrzne)

Taniec:

3. Zabawa - "Moje prawe miejsce jest puste"

Uczestnicy siedzą w kręgu, ciasno obok siebie. Tylko w jednym miejscu krąg ten jest przerwany. Osoba, która ma dowolne miejsce po swojej prawej stronie rozpoczyna zabawę mówiąc "Moje prawe miejsce jest puste i zapraszam tu tych, którzy lubią np. psy". Osoba, która poczuje się zaproszona musi jak najszybciej zająć wolne miejsce. Jeżeli więcej niż jedna osoba poczuje się wywołana, miejsce zajmuje ta, która uczyni to szybciej. Pozostali wracają na swoje miejsce, a zaprasza osoba, która teraz ma puste miejsce po prawej stronie.

4. Taniec na siedząco " Jesienna pogoda"

Tekst:
pada deszczyk, pada deszczyk
wieje, wieje wiatr
błyskawica, grzmot
błyskawica, grzmot (2x)
a na niebie kolorowa tęcza

Uczestnicy siedzą na krzesełkach w kręgu. Śpiewają i jednocześnie wykonują określone ruchy:

pada deszczyk, pada deszczyk- obie ręce wzniesione do góry, palce naśladują ruch padającego deszczu z góry na dół
wieje, wieje wiatr- obie ręce w górze, wyprostowane, kołyszą się raz w lewo, raz w prawo
błyskawica- klaśnięcie pionowe- jedna ręka z góry, druga z dołu
grzmot- tupnięcie nogą
a na niebie kolorowa tęcza- obie ręce nad głową, wyprostowane pokazują okrąg z góry na dół bokiem w lewą i prawą stronę

5. Czym jest pedagogika zabawy-podstawy teoretyczne i rodzaje metod (załącznik nr 1)


6. Podział na grupy:

Uczestnicy siedzą w kręgu. Prowadzący podchodzi do każdego uczestnika z woreczkiem, w którym znajdują się emblematy w czterech kolorach: czerwonym, zielonym, niebieskim, żółtym. Każdy z biorących wdział w spotkaniu losuje emblemat z woreczka. Wybrany losowo kolor jest jednocześnie przyporządkowaniem uczestnika do jednej z czterech grup.

7. Zabawa ruchowa "Kolorowa tęcza"

Prowadzący wypowiada głośno jedną lub więcej z nazw wylosowanych kolorów. Zadaniem uczestników zabawy jest jak najszybsza zmiana miejsca na zwolnione przez innego uczestnika. Na hasło: "Kolorowa tęcza" miejsca zmieniają wszyscy bawiący się.

8. Taniec integracyjny "Samolot do Krainy Wróżb"

Prowadzący informuje, że zabierze wszystkich obecnych do Krainy Wróżb. Ponieważ podróż jest daleka wybiorą się tam samolotem. Uczestnicy siedzą w kręgu i wykonują określone ruchy do muzyki:
1. "Przekręcają kluczyk" - obracają prawą dłoń z wyciągniętym kciukiem ( 2 x ) , przekręcają lewą dłonią z wyciągniętym kciukiem ( 2 x )
2. "Zapinają pasy" - zakładają prawą dłoń na lewy łokieć, lewą dłoń na prawy łokieć.
3. Patrzą przez tak powstałe okienko.
4. Powtarzają czynności z punktów 1, 2, 3
5. Rozkładają ręce w bok i poruszają nimi w rytm melodii
6. Wykonują młynek rękami
7. Powtarzają czynności z punktów 1-6

9. Wprowadzenie - "Skąd się wzięły andrzejki"

Przed wejściem do Krainy Wróżb uczestników wita władca tej krainy i wyjaśnia skąd się wzięły andrzejki. Wszyscy goście siadają w kręgu na krzesełkach. Do pogrążonej w mroku sali wchodzi wróżka. Mrucząc półgłosem niezrozumiałe dla obecnych słowa zaklęć, zapala 13 świec. Następnie zajmuje miejsca w kręgu i rozpoczyna gawędę. Andrzejki to tradycja ludowa przekazywana z pokolenia na pokolenie. W dawnych czasach przywiązywano do wróżb andrzejkowych wielką wagę. W wierzeniach ludowych miały one magiczną moc. Wieczorem w wigilię św. Andrzeja ( 29 listopada ) wszystkie dziewczęta chciały poznać swoją przyszłość. Współcześnie, co niegdyś było zakazane, w zabawie uczestniczyć mogą również chłopcy. Dla nich przeznaczone były, nie zachowane już dziś tzw. katarzynki - wróżby czynione w przeddzień św. Katarzyny ( 24 listopad ). Jednak z czasem katarzynki uległy zapomnieniu. Obecnie oba obrzędy są połączone i obchodzone równocześnie jako tradycyjne andrzejki. Są one idealnym pretekstem do spędzania niezapomnianego wieczoru w gronie przyjaciół. Na ogół nie traktujemy ich poważnie, wielu z nas uważa je tylko za zabawę , ale są i tacy, którzy twierdzą, że owe wróżby czasem się sprawdzają - więc może warto spróbować? Aby wróżba była wiarygodna, zgodnie z tradycją należy wymówić zaklęcie i wrzucić pieniążek do miski z wodą. Wspólnie wymawiamy zaklęcie:
Hokus - pokus
czary - mary
aby wróżba się spełniła
złóżmy dary.

Uczestnicy starają się trafić do ustawionej na środku sali miski z wodą. Ci, którzy trafili podchodzą do przygotowanych kącików wróżb.

10. Taniec w grupach - Carnavelito.

Uczestnicy ustawieni w czterech rzędach (według kolorów). Każdy rząd porusza się w rytm muzyki. Przy wolnej melodii idą cztery kroki z potrójnym przytupem. Kiedy melodia zmienia się na szybszą poruszają się swobodnie naśladując ruchy pierwszej osoby w rzędzie.

11. Odgrywanie w grupach scenek pantomimicznych obrazujących przysłowia.

Władca krainy wróżb wyjaśnia, że warunkiem uczestnictwa we wróżbach jest prawidłowe odgadnięcie przedstawionych przysłów wylosowanych przez grupy:
a ) "Baba z wozu koniom lżej"
b ) "Gdzie diabeł nie może tam babę pośle"
c ) "Niedaleko pada jabłko od jabłoni"
d ) "Kto pod kim dołki kopie ten sam w nie wpada"

12. Wróżby w grupach

Uczestnicy zgodnie z kolorami dzielą się na cztery grupy i podchodzą do przygotowanych "wysp wróżb". Na kolejnych "wyspach" przygotowane są następujące wróżby:

grupa I grupa II grupa III grupa IV

13. Taniec w grupach - Carnavelito.


14. Wróżby dla wszystkich grup jednocześnie:


15. Zabawa na siedząco "Samolot"

16. Taniec na pożegnanie "Zorba"

Uczestnicy stoją w kręgu, trzymają ręce na barkach sąsiadów. Taniec zaczyna lewa noga - odstaw, dostaw w lewą stronę, potem dwa razy w prawą stronę - odstaw, dostaw. Uczestnicy tańczą coraz szybciej wraz ze zmianą tempa melodii.

Literatura:





ZAŁĄCZNIK 1

PEDAGOGIKA ZABAWY

Pedagogika zabawy jest symboliczną nazwą poszukiwań metodycznych ułatwiających proces uczenia. Nawiązując do teorii psychologii humanistycznej i wyodrębniającego się z niej nurtu pedagogiki postaci (Gestalt), próbuje przełożyć założenia teoretyczne na propozycje sytuacji, w których uczestnik grupy może bez lęku rozwijać swoje najlepsze cechy.

Pedagogika zabawy nie jest samodzielną dyscypliną naukową skupioną na swoim przedmiocie, lecz wspiera zamysły pedagogiczne w ich formach pracy i porozumiewania się poprzez rozsądną, żywą metodykę.

W praktyce oznacza to:

Celem pedagogiki zabawy jest dostarczenie kierownikowi grupy rozmaitych pomysłów, umożliwiających mu świadomą, kreatywną, pobudzającą do twórczych rozwiązań pracę z jej członkami.

 

Zasady pedagogiki zabawy

Pedagogika zabawy wybiera z repertuaru zabaw tradycyjnych czy terapeutycznych tylko te, które spełniają określone zasady, a  zwłaszcza:

Rodzaje zabaw

W pedagogice zabawy można wyodrębnić następujące rodzaje zabaw:

Metod zabawowych trzeba się uczyć przez ich przeżywanie i nie pomoże nawet najbardziej drobiazgowy opis, jeżeli ktoś nigdy nie przeżył jako dorosły i doświadczony pedagog sytuacji, w której poczuł się wolny od niepokoju spowodowanego wejściem w nową grupę, odczuł radość ze wspólnej zabawy i satysfakcję z poszerzenia swojej wiedzy. Chcemy się uczyć i drzemie w każdym z nas, również w naszych uczuciach, pragnienie poznawania, odkrywania, rozumienia. Gdyby tak udało się tego nie zasypywać, nie tłumić...